Fabrice Olivet rozmawia z Talking Drugs na temat rasy i narkotyków we Francji

Fabrice Olivet jest francuskim aktywista dzialajacym na rzecz zmniejszania szkodliwosci dla uzytkownikow narkotykow. Od 1996 roku, zarzadzal organizacja pozarzadowa ASUD, ktora za zgoda rzadu reprezentowala uzytkownikow narkotykow w francuskim systemie opieki zdrowotnej. Z przeszlosci, jest polemikiem, ktory wlaczyl sie w kilka debat na temat "Francuskiej tozsamosci narodowej".

Publlikacja : La Question Métisse ( kwestia rasowej roznorodnosci), Mille et une Nuits, Paris, 2011

P1. Dlaczego rozmowy na temat rasy i etnicznosci sa we Francji trudne i jaki ma to wplyw na
walke z dyskryminacja?

Francja jest silnie przywiazana do narodowego mitu rownosci, przyjal on swoj wyraz w Deklaracji Praw Czlowieka z roku 1789, w ktorej potepia sie wszelkie formy dyskryminacji. Ta zasada pozwolila porewolucyjnemu rzadowi  z roku 1794 stac sie pierwszym Panstwem na swiecie,
ktore zakazalo niewolnictwa. Zostalo to anulowane przez Napoleona w pozniejszym okresie.

Mit ten, rzadu republikanskiego , nazwany uniwersalizmem, byl poddawany wielu probom, zwlaszcza podczas podbojow kolonialnych gdzie wiekszosc uciskanych nie mialo francuskich praw obywatelskich. Niemniej jednak, pozwolilo to Francji zasymilowac fale imigracji z konca 19 wieku:
wschodnio-europejscy Zydzi, Wlosi, Hiszpanie, Polacy, Portugalczycy i francusko-jezyczni Afrykanczycy z Aglierii, obywatele krajow srodziemnomorskich – Zydzi, obywatele Malty.
Wszystkie te grupy etniczne zintegrowaly sie z francuskim spoleczenstwem bez tworzenia odrebnych, podzielonych spolecznosci.
Problem rasowy stal sie problemem dominujacym w historii Francji ale czesto pozostawal w ukryciu.
Nasz znany autor, znany pod nazwiskiem Alexander Dumas byl synem afrykanskiego oficera wojskowego podczas rewolucji, oficera Dumas.
W Zgromadzeniu Narodowym rowniez zasiadalo wielu przedstawicieli innych ras, nawet minister kolonii w 1917, podczas wojny.
Pisma jednego z dobrze znanych teoretykow wyzszosci bialej rasy Comte Edgard`a de Gobineau
byly bardzo popularne w Niemczech do 1945 roku (razem z pismami Anglika, Steward`a Chamberlain`a).
Antysemityzm stal sie powodem rozruchow politycznych w latach 1898 i 1904, okresu nazywanego przez Francuzow "Sprawa Dreyfusa" (‘Affaire Dreyfus’).
Te wydarzenia prowadzily Francje do budowania korpusu sedziowskiego, ktory zabronil jakigokolwiek odniesienia do koloru skory, rasy i religii w dokumentach panstwowych.
System ten operowal w skali swiatowej do konca lat 60-tych, kiedy wielu pracownikow z Afrykanskich i Azjatyckich kolonii przyjechalo do Francji i stworzyli czesc francuskiej populacji.

Imigranci, Francuzi, jako ze we Francji obowiazuje prawo ziemii (zgodne z idea uniwersalizmu),
byli ofiarami rasizmu, wylaczenia ze spoleczenstwa, izolacji w gettach na obrzezach miast- wszystko to mialo miejsce w kompletnej sprzecznosci z zapisanymi prawami konstytucyjnymi.
Ta tendencja, ktora z jednej strony zawierala uniwersalna i humanistyczna teorie a z drugiej praktyki dyskryminacjyjne, prowadzily do trudnego do rozwiazania paradoksu.

Jest nam znane, ze wielu obywateli francuskich odmiennego koloru skory i francuscy Arabowie znajduje sie za kratkami, sa ofiarami bezrobocia, sa glownymi beneficjentami pomocy socjalnej, ze istnieja oni w spoleczenstwie glownie jako konsumenci i zajmuja sie handlem i przemytem narkotykow, nie potrafimy jednakze wykazac tych opinii w formie danych statystycznych.
Ta prawdziwa schizofrenia promowala dawne tradycje faszystkowskie, ktore sa wpisane w ewidentna hipokryzje oficjalnego poparcia rownosci a sluza interesa Skrajnej Prawicy – Frontu Narodowego (‘Le Front National’).

I podobnie, te prawa "republikanskie", ktore nie pozwalaja grupom etnicznym dbac o swoje interesy, skutkuje  iz pochodzenie badz przeciwstawianie sie dyskryminacji, ktorej sa ofiarami, powstrzymuje wszystkie spolecznosci- poza Zydowska, z powodow historycznych- od tworzenia jako jednosc wspolnej grupy interesow, od budowania sieci aktywnosci oraz w rezultacie formowania sie lobby.
Anonimowo czczona praca Michelle Alexander nad Nowym Jim`em Crow`em, jest zwyczajnie niemozliwa do powtorzenia we Francji z powodu prawnych ograniczen.

P2. Przy braku odpowiednich statystyk, czy w pana opinii jest roznica w ilosci zazywanych narkotykow przez rozne grupy spoleczne we Francji?

To trudne pytanie, poniewaz nie jestesmy w stanie okreslic dokladnych liczb imigrantow pochodzenia afrykanskiego.
Ponadto statystyki na temat narkotykow we Francji sa bardzo wybiorcze i nieusystematyzowane.
Problem narkotykow oraz imigracji we Francji jest problemem wokol ktorego stworzono wiele mitow i opowiadan, podobnie zreszta jak w USA czy Holandii.
Nie wiemy, czy epidemia HIV posrod osob uzywajacych strzykawek w latach 80-tych i 90-tych
dotknela w sposob bardziej dotkliwy przedmiesica miast.

Jedyne co wiemy o tamtym okresie to to, iz przedmiescia byly bardziej dotkniete pod katem ilosci osob zazywajacych heroine.
Posiadamy dane statystyczne z tych rejonow poniewaz miejsca zamieszkania osob zarazonych wirusem HIV zostaly oficjalnie odnotowane.
Wiemy rowniez dzis iz wiekszosc gangow zajmujacych sie dzialalnoscia przestepcza, incydentami z uzyciem przemocy oraz przemytem marihuany glownie skladala sie z mlodych afrykanskich imigrantow.
Niemniej jednak, wiele sygnalow wskazuje iz wiekszosc nielegalnych substancji jest sprzedawana i konsumowana przez klase srednia mlodych bialych Europejczykow, poniewaz ich sytuacja materialna jest lepsza anizeli innych grup i oczywiscie jest mniej nekana przez organy scigania.
Zbyt duza reprezentacja osob o odmiennym kolorze skory w statystykach osob zaangazowanych w zazywanie narkotykow, powinna byc przedmiotem obserwacji i kontroli zarowno jesli chodzi o liczbe osob w wiezieniach jak i zatrzyman przez policje.

Czynnkiki takie jak wiktymizacja spowodowana dyskryminacja znacza znacznie wiecej w danych statystycznych anizeli faktyczne zazywanie narkotykow przez te osoby.

P3. Czy stygmatyzacja stanowi znacznie wiekszy problem dla osob czarnoskorych i pozostalych mniejszosci we Francji?

Stygmatyzacja we Francji dotknela bardziej spolecznosc arabska, a bardziej dokladnie Algierczykow, ktorzy stanowia liczna grupe we Francji z powodow historycznych. Wplyw na to miala zawsze algierska wojna o niepodleglosc, ktorej efekty odgrywaja role do dnia dzisiejszego.
Terminy "Arab" badz "ciemny"- czarny, sa czasami trudne do wspomnienia publicznie bez wzgledu na kontekst.
Zamiast tego, inne, mniej hipokrytyczne wyrazenia, takie jak "mlodzi ludzie z przedmiesc" , badz slowa wyciagniete z francuskiego slangu takie jak "rebeu" badz angielski termin "czarny" odnoszacy sie do osob odmiennego koloru skory maja zastosowanie.
Jest niezaprzeczalnym fakt iz od czasow dekolonizacji, ludzie innego koloru skory byli ofiarami rasizmu, zwlaszcza w formie agresywnej i z uzyciem przemocy.
Ta forma rasizmu doprowadzila do wzrostu poparcia dla partii nacjonalistycznej- Front Narodowy., az do 18% w ostatnich wyborach prezydenckich. Postawilo to FN na trzeciej pozycji wsrod partii rzadzacych Francja, pomiedzy lewica i prawica, ktore tradycyjnie dziela sie wladza.
To domniemane przystosowanie sie ludnosci kolorowej do "modelu republikanskiego" jest czesto wykorzystywane przez rasistowskich wysoko postawionych politykow, ataki te jednak nigdy nie staja sie bardziej uwidocznione.
Islam oraz czeste niesprawiedliwe uprzedzenie ktore stygmatyzuje spolecznosc arabska, jak rowniez dzialanie przeciwko sobie ktore kontrybuuje do braku statystyk "etnicznych" tylko karmia fantazje i iluzje.
Podsumowujac, zakaz opisywania osob wedlug koloru skory w statystykach nigdy nie przyczynil sie zapobiezeniu bezposredniego rasizmu ktory pojawia sie w mediach w postaci humorystycznej badz w politycznych wypowiedziach.
Wrecz przeciwnie, wszystkie inicjatywy "rownouprawnienia", ktore probuja udowodnic iluzoryczny wymiar uniwersalizmu republikanskiego ktory jest egzaminowany w obliczu istnienia gett na obrzezach miast, sa rozumiane i asymilowane jako zachowania paranoidalne, a nawet gorzej, jako forma zdrady narodowej.

P4 Czy egzekwowanie prawa narkotykowego odciska wieksze pietno na czarnej mniejszosci w  bardziej widoczny sposob anizeli w przypadku innych mniejszosci we Francji?

Oczywiscie, wszystko sprawia ze sadzimy iz osoby innego koloru skory sa poddawane znacznie czesciej kontroli przez policje, wiekszej ilosci przeszukan, ponizan, przemocy, wyzszego poziomu aresztowan i wyrokow pozbawienia wolnosci. Motorem tego zjawiska jest uzycie posiadania narkotykow jako nieprzelamywalnej sieci.
Jest to jasno uwidocznione w badaniu przeprowadzonym we Francji przez Fundacje Otwartego Spoleczenstwa, dotyczacego kontroli ktora jest motywowana twarza, wizerunkiem osoby, ktora to kontrola nie ignorowala kwestii "narkotykow" posrod innych motywow ktore staly za przesluchaniami.
Osobiscie pamietam wiele policyjnych kontroli gdzie moj kolor skory byl przedmiotem sarkazmu,
nastepnie powodem przemocy, a wszystko to bylo traktowane jako naturalna konsekwencja mojego zlamania prawa narkotykowego.

P5 Czy we Francji istnieja bariery powsztrzymujace z korzystania z uslug niwelowania skutkow brania narkotykow przez mniejszosci etniczne i czy uwaza pan ze osoby w tychze mniejszosciach moga byc w grupie zwiekszonego ryzyka na zarazenie HIV/AIDS z tytulu wstrzykiwania narkotykow?

Ten rodzaj schozofrenii stworzyl dramatyczna sytuacje podczas epidemii HIV posrod uzytkownikow narkotykow, ale ta epidemia byla kwestionowana od roku 2000.

Generalizowanie zmniejszania ryzyka we Francji i co wazniejsze liberalna akcja majaca na celu zapewnienie substytutu w postaci medykamentow bylo wystarczajace do wyeliminowania uzytkownikow narkotykow ze statystyk HIV ( obecnie jest to mniej anizeli 4% nowych przypadkow), wlaczajac w to pochodzenie populacji imigrantow.

Niestety pamiec ofiar, "nie bycia rozumianym", "ciezkiego traktowania", nigdy nie zaakceptowanych zjawisk zwlaszcza przez wladze, jest zrodlem frustracji, czesto z mieszanymi uczuciami, posrod populacji Franuskich imigrantow.
W nowych gettach na przedmiesciach duzych miast, heroina jest traktowana jako niebezpieczna substancja a jej wstrzykiwanie za degradujace zachowanie.

W wielu miastach, sciganie prawdziwie uzaleznionych od narkotykow
doprowadzilo zwlaszcza w przypadku najmlodszych obywateli, do tragedii rodzinnych utraty czlonka rodziny z powodu przedawkowania badz zarazenia HIV (ofiary takie jak kuzyn, brat, syn, badz wuj, dziewczynki stanowia mniejsza grupe ofiar).

W tym samym czasie, co jest uderzajace to to , iz przedmiescia miast francuskich byly powiazane z miedzynarodowa siatka przemytnicza w latach 80-tych, kiedy fala naplywu heroiny byla najwyzsza.
Jest pewne, ize heroina byla pod kontrola ale nie wykrywano jej ani wsrod przemytnikow ani wsrod handlarzy.

Przeciwnie, to sprzedaz z drugiej reki marihuany i kokainy w mniejszym stopniu, ktore "tworzyly" struktury relacji spolecznych w tychze spolecznosciach.
To bylo niewyobrazalna sytuacja w latach 70-tych na przyklad, kiedy przemdmiescia, glownie zamieszkane przez pierwsze pokolenie imigrantow badz ludzi przyjezdnych zza granicy byly spokojnymi rejonami mieszanek etnicznych.

Co gorsza, poziom przemocy zwiazanej z handlem narkotykami, jest proporcjonalny do inflacji zyskow, generowanych przez ich przemyt. Kilka ostatnich morderstw w Marsylii obrazuje te sytuacje.
Rosnace podzialy spoleczne miedzy francuskimi grupami etnicznymi, pochodzacymi z bylych kolonii Afrykanskich, wlaczajac Maghreb i idee republikanskie, daleko przekroczyly kwestie przepisow w kwestii narkotykow.

Mimo to, dwie kwestie pokazuja potrzebe zainteresowania sie polaczeniem dwoch zjawisk.
Podobnie jak w USA, ale z kompletnie odrotna opinia publiczna, rasizm stanowy, rasizm sil policyjnych oraz aparatu sadowniczego spowodowaly spadek odpowiedzialnosci karnej za dzialania ukryte pod nazwa "wojna z przestepczoscia narkotykowa", bez zadnego glosu sprzeciwu wobec zla, ktore na dluzsza mete moze doslownie spowodowac eksplozje republikanskiej zgody.

Dzisiaj, istnienie "rownoleglej" ekonomii przemytu narkotykow, obliguje nas do przemyslenia naszych przepisow w kwestii narkotykow. W przeciwnym razie istnieje ryzyko ze zobaczymy Francje w podobnej sytuacji w jakiej obecnie znajduje sie Meksyk, gdzie stopniowo sa korumpowane policja oraz wybrani demokratycznie czlonkowie miejscowych wladz.

Zaslepienie publicznych instytucji, wygenerowane przez zakaz istnienia statystyk etnicznych we Francji – ktorego ostatnim symptomem jest inicjatywa prezydenta Hollande`a majaca na celu usuniecie slowa "rasa" z Konstytucji- jest w rezultacie kontrproduktywna w walce z rasizmem.

Ta fikcja, uformowana przez dobre intencje republikanskie, stala sie zaslona dymna, ktora pozwala, w przeciwienstwie, wyraz wszystkich form rasizmu, bez koniecznosci usprawiedliwiania sie w swietle sledztw dotyczacych poziomu dyskryminacji ktora dotyka okreslone "rasy".
Zakaz uzywania slowa "rasa" w walce z rasizmem jest kompletnie nie na miejscu.

Zazwyczaj dla uzasadnienia anty-rasizmu uzywa sie truizmu : ludzkie rasy nie istnieja, to udowodniony naukowo fakt.
Sprobojmy zatem wyjasnic ten ewidentny fakt milionom ludzi, ktorzy sa zatrzymywani i przeszukiwani oraz aresztowani kazdehgo dnia, zwyczajnie z powodu iz nie sa biali.

Wojna z narkotykami oferuje unikatowa motywacje do kontynuowania poszerzania sie przepasci miedzy rasami.

Edytowane przez Stefanie Morozini.